Category: Ketegorisiz

PƏkrəm Rəhimlinin topladığı pişəvəriyə aid istintaq materiallarıdırnda Pəhləvi rejiminin
azad düşüncə və demokratiyaya qarşı zorakılıq və amansızlığı öz əksini tapmışdı. İstintaq materiallarında S.C.Pişəvərinin dönməzliyi,
mətanəti və qarşı tərəfə göstərdiyi mətinlik geniş aspektdə öz əksini tapmışdı.
Kitab geniş oxucu kütləsi və Pişəvərisevər oxucular üçün nəzərdə tutul

SÖZ ARDI
Rza xan polisi 1309-cu ildə dey ayının 6-da (27 dekabr
1930) bir sıra qabaqcıl nümayəndələrlə birlikdə S.C.Pişəvərini
də həbsə almışlar. Həmin tarixdən 11 il müddətində onu
həbsdə saxlamışlar. Lakin Qəsri-Qacar adlanan dəhşətli zin
danındakı cəza və işgəncələr S.C.Pişəvərinin iradəsini qır
mağa qadir olmamışdı. O, ən ağır polis təzyiqləri və olmazın
əzab-işgəncələrə mətanətlə tab gətirmiş, öz mübarizə yolun
dan azacıq belə geri çəkilməmişdi. S.C.Pişəvəri həyatının o
dövrü haqqında danışarkən demişdi: “1309-cu ilin dey ayının
6-da 35 yaşında Rza xan polisi məni həbsə aldı. Yoldaşlarımın
əksəriyyəti zindanda böyük müqavimət və mətanət göstərdilər.
Biz dayandıq, vuruşduq, həftələrlə yemədik, haqq sözlərimizi
deməkdən çəkinmədik. Öz əməlləri haqqında özlərini müdafiə
etməkdən insanlar çəkinən günlərdə bizim səsimiz həmişə uca
lırdı. Rza xan polisi bizimlə hesablaşmaq məcburiyyətində qa
lırdı.” S.C.Pişəvəri daha sonra yazır ki, biz səkkiz il zindanda
qalarkən burada bizdən başqa siyasi məhbus yox idi. Rza xan
bütün cəlladlıq dəsgahını tam mənasında bizim əleyhimizə
yönəltmişdi. Tədrici ölümlə bizi məhv etmək istəyirdilər. Ən
yaxşı dostlarımızı itirdik. Özümüz də fiziki cəhətdən ayaq
dan düşdük. Lakin əhval-ruhiyyəmiz qüvvətli olduğu üçün
mübarizəni davam etdirdik. Nəhayət 8 ildən sonra 53 nəfəri bi
zim yanımıza gətirdilər… O, bu hadisəni İran azadlıqsevərləri
daxilində mübarizə əhval-ruhiyyəsinin yüksəlməsi və Rza xan
diktaturasının acizliyi əlaməti kimi qiymətləndirir. O, zinda
na təzə gətirilmiş gənc mübarizlərə öz təcrübələrini öyrədirdi.
S.C.Pişəvəri həmin dövrü xatırlayaraq deyirdi ki, 53 nəfər bizi
görüb ruhlanırdılar, bizdən mənəvi qida alırdılar. İran tarixində
qızıl hərflərlə yazılması zəruri olan cəsarət və fədakarlıqlar gös
tə rirdilər. İran ziyalılarının gözü və çırağı hesab olunan doktorlar
və professorlar yetkin siyasi mübarizlər kimi aclıq elan etdilər,
döyüşdülər, döyüldülər, polisin təhqirlərini acı gülüş və isteh
za ilə qarşıladılar. Böyük qurbanlar onları qorxutmayıb daha da
həyəcanlandırdı və cəsarətləndirdi.

Yazı S.C.Pişəvərinin
“Xatirələrindən” iqtibas edilmişdi.

kitabı endirin

1. İlişdin. (səssiz, 1898) Rejissor: A.M. Mişon
2. Qafqaz rəqsi. (səssiz, 1898) Rejissor: A.M. Mişon
3. Arvad. (səssiz, 1915) Rejissor: Boris Svetlov
4. Neft və milyonlar səltənətində. (səssiz, 1915) Rejissor: Boris Svetlov
5. Yeni tərzdə köhnə əhvalat. (səssiz, 1915) Rejissor: Boris Svetlov
6. Arvadlar ərlərini mənsəbə necə çatdırırlar? (səssiz, 1916) Rejissor: Boris Svetlov
7. Arşın mal alan. (səssiz, 1916) Rejissor: Boris Svetlov
8. Ayaqyalın məhəbbət (Bakıda hadisə). (səssiz, 1916) Rejissor: Boris Svetlov
9. Knyaz Dəmir Bulat. (səssiz, 1916) Rejissor: Boris Svetlov
10. Ölümünə bir saat qalmış. (səssiz, 1916) Rejissor: Boris Svetlov
11. Bir alçalmanın tarixi. (səssiz, 1918) Rejissor: Boris Svetlov
12. Bayquş. (səssiz, 1924) Rejissor: Georgi Kravçenko
13. Qız qalası. (səssiz, 1924) Rejissor: Vladimir Balyuzek
14. Mədənçi-neftçi istirahətdə və müalicədə. (səssiz, 1924) Rejissor: Aleksandr Litvinov
15. Bismillah. (səssiz, 1925) Rejissor: A.M. Şərifzadə
16. Əvəz-əvəzə. (səssiz, 1925) Rejissor: Aleksandr Litvinov
17. Müxtəlif sahillərdə (Əlbəyaxa). (səssiz, 1926) Rejissor: Aleksandr Litvinov
18. Balıqçılar. (səssiz, 1927) Rejissor: Rza Təhmasib
19. Gilan Qızı (səssiz, 1928) Rejissor: Leo Mur
20. Hacı Qara (Sona). (səssiz, 1928) Rejissor: A.M. Şərifzadə
21. Vulkan üzərində ev. (səssiz, 1928) Rejissor: A. Beknazarov
22. Sevil. (səssiz 1929) Rejissor: A. Beknazarov
23. İlk komsomol buruğu. (səssiz, 1930) Rejissor: Boris Medvedev, İvan Frolov
24. Qızıl kol (Dağlara hücum). (səssiz, 1930) Rejissor: Beypolat Askarov
25. Lətif (Üz-üzə). (səssiz, 1930) Rejissor: Mikayıl Mikayılov
26. Nikita İvanoviç və sosializm. (səssiz, 1931) Rejissor: A. Makovski
27. Direktiv bant. (səssiz, 1932) Rejissor: Ağarza Quliyev
28. Əlsiz adamlar. (səssiz, 1932) Rejissor: İqor Savçenko
29. İyirmi altı komissar. (səssiz, 1932) Rejissor: Nikolay Şenqelaya.
30. Dostlar (Muxtar). (səssiz, 1934) Rejissor: Ağarza Quliyev
31. İki yoldaş. (səssiz, 1934) Rejissor: A. Makovski
32. İsmət (Adətin məhvi). (səssiz, 1934) Rejissor: Mikayıl Mikayılov
33. Altıncı hiss. (səssiz, 1935) Rejissor: Mikayıl Mikayılov
34. Mavi dənizin sahilində. (səsli, 1935) Rejissor: Boris Barmet, Səməd Mərdanov
35. Rəqs edən bağalar. (səssiz, 1935) Rejissor: Aleksandr Popov
36. Məhəbbət oyunu. (səssiz, 1935) Rejissor: A. M. Şərifzadə
37. Almaz. (səssiz, 1936) Rejissor: Ağarza Quliyev, Qriqori Braginski
38. Dəcəl dəstə. (səsli, 1937) Rejissor: Aleksandr Popov
39. Bakılılar. (səsli, 1938) Rejissor: Viktor Turin
40. Hazır ol. (səsli, 1939) Rejissor: Mikayıl Mikayılov
41. Kəndlilər. (səsli, 1940) Rejissor: Səməd Mərdanov
42. Yeni Horizont. (səsli, 1940) Rejissor: Ağarza Quliyev, Qriqori Braginski
43. Səbuhi. (1941) Rejissor: A. Beknazarov
44. Vətən oğlu. (1941) Rejissor: Ağarza Quliyev
45. Bəxtiyar. (1942) Rejissor: Ağarza Quliyev
46. Sovet pəhləvanı. (1942) Rejissor: Mikayıl Mikayılov
47. Sovqat. (1942) Rejissor: Hüseyn Seyidzadə, Niyazi Bədəlov
48. Bir ailə. (1943) Rejissor: Qriqori Aleksandrov, Rza Təhmasib, Mikayıl Mikayılov
49. Sualtı qayıq T-9 (1943) Rejisssor: Aleksandr İvanov, Nikolay Leşşenko
50. Arşın mal alan. (1945) Rejisssor: Rza Təhmasib, Nikolay Leşşenko
51. Fətəli xan. (1947) Rejissor: Yefim Dziqan
52. Bakının işıqları. (1950) Rejissor: Aleksandr Zarixi, İosif Xeyfits, Rza Təhmasib
53. Doğma xalqımıza. (1954) Rejissor: Yan Frid, Hüseyn Seyidzadə
54. Bəxtiyar. (1955) Rejissor: Lətif Səfərov
55. Görüş. (1955) Rejissor: Tofiq Tağızadə
56. Qara daşlar. (1956) Rejissor: Ağarza Quliyev
57. O olmasın, bu olsun. (1956) Rejissor: Hüseyn Seyidzadə
58. Bir məhəllədən iki nəfər. (1957) Rejissor: İ. Qurin, Əjdər İbrahimov
59. Qızmar günəş altında. (1957) Rejissor: Lətif Səfərov
60. Mahnı belə yaranır.(1957) Rejissor: Rza Təhmasib, Mikayıl Mikayılov
61. “Kazbek” qutusu. (1958) Rejissor: Rəşid Atamalıbəyov
62. Kölgələr sürünür. (1958) Rejissor: İsmayıl Əfəndiyev, Şüa Şeyxov
63. Onun böyük ürəyi. (1958) Rejissor: Əjdər İbrahimov
64. Ögey ana. (1958) Rejissor: Həbib İsmayılov
65. Uzaq sahillərdə. (1958) Rejissor: Tofiq Tağızadə
66. Yeni il gecəsində. (1958) Rejissor: Mirzə Mustafayev
67. Bir qalanın sirri. (1959) Rejissor: Əlisəttar Atakişiyev
68. Əsl dost. (1959) Rejissor: Tofiq Tağızadə
69. Onu bağışlamaq olarmı? (1959) Rejissor: Rza Təhmasib
70. Aygün. (1960) Rejissor: Kamil Rüstəmbəyov
71. Əyri yolla qazanc. (1960) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
72. Koroğlu. (1960) Rejissor: Hüseyn Seyidzadə
73. Qəribə əhvalat. (1960) Rejissor: Şüa Şeyxov
74. Mollanın sərgüzəşti. (1960) Rejissor: T. Sasanpur
75. Səhər.(1960) Rejissor: Ağarza Quliyev
76. Yolda əhvalat. (1960) Rejissor: Rasim Ocaqov
77. Bizim küçə. (1961) Rejissor: Əlisəttar Atakişiyev
78. Həyat öyrədir. (1961) Rejissor: Zeynəb Kazımova
79. Korun mahnısı. (1961) Rejissor: Rauf Kazımovski
80. Leyli və Məcnun. (1961) Rejissor: Lətif Səfərov
81. Mateo Falkone. (1961) Rejissor: Tofiq Tağızadə
82. Böyük dayaq. (1962) Rejissor: Həbib İsmayılov
83. Əmək və qızılgül. (1962) Rejissor: Tofiq Tağızadə
84. Körpə. (1962) Rejissor: Rauf Kazımovski
85. Payız konserti. (1962) Rejissor: Rəşid Atamalıbəyov
86. Telefonçu qız. (1962) Rejissor: Həsən Seyidbəyli
87. Əhməd haradadır?(1963) Rejissor: Ədil İsgəndərov
88. Möcüzələr adası. (1963) Rejissor: Həsən Seyidbəyli
89. Romeo mənim qonşumdur. (1963) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
90. Kimi daha çox sevirik. (1964, kinoalmanax) 1. Dağ meşəsindən keçərkən – Rejissor: Zeynəb Kazımova; 2. Zirvə – Rejissor: Arif Babayev; 3. Cazibə qüvvəsi – Rejissor: Həsən Seyidbəyli
91. Sehirli xalat. (1964) Rejissor: Əlisəttar Atakişiyev
92. Su ərizəsi. (1964) Rejissor: T. Sasanpur
93. Ulduz. (1964) Rejissor: Ağarza Quliyev
94. Zəncirlənmiş adam. (1964) Rejissor: Kamil Rüstəmbəyov
95. Arşın mal alan. (1965) Rejissor: Tofiq Tağızadə
96. Daha iki nəfər. (1965) Rejissor: Nazim Abbasov
97. Yenilməz batalyon. (1965) Rejissor: Hüseyn Seyidzadə
98. Yun şal. (1965) Rejissor: Rauf Kazımovski
99. İstintaq davam edir. (1966) Rejissor: Əlisəttar Atakişiyev
100. İyirmialtılar. (1966) Rejissor: Əjdər İbrahimov
101. Qaraca qız. (1966, kinoalmanax) 1. Xidmət lifti – Rejissor: Rüfət Şabanov; 2. Qaraca qız – Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
102. Sən niyə susursan? (1966) Rejissor: Həsən Seyidbəyli
103. Yaşamaq gözəldir, qardaşım. (1966) Rejissor: Ramiz Əsgərov, Antonis Voyazos
104. Biri vardı? biri yoxdu… (1967) Rejissor: Eldar Quliyev
105. Dağlarda döyüş. (1967) Rejissor: Kamil Rüstəmbəyov
106. İnsan məskən salır. (1967) Rejissor: Arif Babayev
107. Quzu. (1967) Rejissor: İ. Səfərəlibəyov
108. Poçt qutusu. (1967) Rejissor: Rauf Kazımovski
109. Sahil bağı. (1967) Rejissor: Vasif Babayev
110. Torpaq. Dəniz. Od. Səma. (1967) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
111. Qanun naminə. (1968) Rejissor: Muxtar Dadaşov
112. Mən ki gözəl deyildim. (1968) Rejissor: Tofiq Tağızadə, Ağarza Quliyev, Ramiz Əsgərov
113. Şəhərimizin daşları. (1968) Rejissor: Tofiq İsmayılov
114. Uşaqlığın son gecəsi. (1968) Rejissor: Arif Babayev.
115. Bəşir Səfəroğlu. (1969) Rejissor: Rauf Kazımovski
116. Bir cənub şəhərində. (1969) Rejissor: Eldar Quliyev
117. Bizim Cəbiş müəllim. (1969) Rejissor: Həsən Seyidbəyli
118. Dəli kür. (1969) Rejissor: Hüseyn Seyidzadə
119. Şərikli çörək. (1969) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
120. Uşaq arabası. (1969) Rejissor: F. Hacıyev
121. Abşeron ritmləri. (1970) Rejissor: Eldar Quliyev
122. Foto “Fantaziya”. (1970) Rejissor: Rauf Nağıyev
123. General. (1970) Rejissor: Rauf Kazımovski
124. Xəzinə. (1970) Rejissor: Cəmil Fərəcov
125. İntizar. (1970) Rejissor: Tofiq İsmayılov
126. O qızı tapın. (1970) Rejissor: Həsən Seyidbəyli
127. Sevil. (1970) Rejissor: Vladimir Qorriker
128. Yeddi oğul istərəm. (1970) Rejissor: Tofiq Tağızadə
129. Ağır şkaf. (1971) Rejissor: Cəmil Fərəcov
130. Axrıncı aşırım. (1971) Rejissor: Kamil Rüstəmbəyov
131. Ən vacib müsahibə. Rejissor: Eldar Quliyev
132. Gün keçdi. (1971) Rejissor: Arif Babayev
133. Leyla və onun dostları. (1971) Rejissor: Oqtay Babazadə
134. Oxuyur Müslüm Maqomayev. (1971) Rejissor: Tofiq İsmayılov
135. Ulduzlar sönmür. (1971) Rejissor: Əjdər İbrahimov
136. Gilas ağacı. (1972) Rejissor: Tofiq İsmayılov
137. Həyat bizi sınayır. (1972) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
138. Həyat, sən kiminsən? (1972) Rejissor: Əmirhüseyn Məcidov
139. Xatirələr sahili. (1972) Rejissor: Yalçın Əfəndiyev
140. Qızıl qaz. (1972) Rejissor: Tofiq Tağızadə
141. Skripkanın sərgüzəşti. (1972) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
142. Var olun, qızlar. (1972) Rejissor: Eldar Quliyev
143. Bizim küçənin oğlanları. (1973) Rejissor: Tofiq İsmayılov
144. Dənizə çıxmaq qorxuludur. (1973) Rejissor: Ənvər Əbluc
145. Mahnı qanadlarında. (1973) Rejissor: Kamil Rüstəmbəyov
146. Ömrün ilk saatı. (1973) Rejissor: Arif Babayev
147. Səmt küləyi (1973) Rejissor: Eldar Quliyev
148. Nəsimi. (1973) Rejissor: Həsən Seyidbəyli
149. Aktrisanın təbəssümü. (1974) Rejissor: Rauf Kazımovski
150. Çarvadarların izi ilə. (1974) Rejissor: Tofiq İsmayılov
151. Qatır Məmməd. (1974) Rejissor: Rasim Ocaqov
152. Qız, oğlan və şir. (1974) Rejissor: Çingiz Rəhimov
153. 1001-ci qastrol. (1974) Rejissor: Oqtay Mirqasımov
154. Ömrün səhifələri. (1974, kinoalmanax) 1. Rəqiblər – Rejissor: Teymur Bəkirzadə; 2. Baladadaşın ilk məhəbbəti – Rejissor: Fikrət Əliyev; 3. Nəğmə dərsi – Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
155. Alma almaya bənzər. (1975) Rejissor: Arif Babayev
156. Dədə Qorqud. (1975) Rejissor: Tofiq Tağızadə
157. Dörd bazar günü. (1975) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
158. Əgər bir yerdəyiksə/ (1975) Rejissor: Vladimir Semakov
159. Firəngiz. (1975) Rejissor: Əbdül Mahmudov
160. Bizi dağlarda axtarın. (1976) Rejissor: Nazim Abbasov
161. Çətirimiz buludlardır. (1976) Rejissor: Nicat Bəkirzadə və Teymur Bəkirzadə
162. Dərviş Parisi partladır. (1976) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
163. Günlərin bir günü. (1976, kinoalmanax) 1. Suita – Rejissor: Rüstəm İbrahimbəyov; 2. Günlərin bir günü – Rejissor: Yuli Qusman
164. Xoşbəxtlik qayğıları. (1976) Rejissor: Həsən Seyidbəyli
165. Qeyri-adi ov. (1976) Rejissor: Əbdül Mahmudov
166. Mezazoy əhvalatı. (1976) Rejissor: Rəşid Atamalıbəyov
167. Tütək səsi. (1976) Rejissor: Rasim Ocaqov
168. Ürək…ürək… (1976) Rejissor: Eldar Quliyev
169. Vulkana doğru. (1976-1977) Rejissor: Tofiq İsmayılov
170. Ad günü. (1977) Rejissor: Rasim Ocaqov
171. Arxadan vurulan zərbə. (1977) Rejissor: Arif Babayev
172. Bədbəxtliyin astanasında. (1977) Rejissor: Rauf Nağıyev
173. De ki, məni sevirsən! (1977) Rejissor: Maqsud İbrahimbəyov
174. Qərib Cinlər diyarında. (1977) Rejissor: Əlisəttar Atakişiyev
175. Sevinc buxtası. (1977) Rejissor: Eldar Quliyev
176. Şir evdən getdi. (1977) Rejissor: Rasim İsmayılov
177. Üzü küləyə. (1977) Rejissor: Əbdül Mahmudov
178. Arvadım mənim, uşaqlarım mənim. (1978, kinoalmanax) 1. Toy – Rejissor: Nicat Fezullayev; 2. Bağçada rahat yer – Rejissor: Cəmil Fərəcov; 3. Arvadım mənim, uşaqlarım mənim – Rejissor: Ziyafət Abbasov
179. Bayquş gələndə. (1978) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
180. Bir ailəlik bağ evi. (1978) Rejissor: Yuli Qusman
181. Dantenin yubleyi. (1978) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
182. Evin kişisi. (1978) Rejissor: Tofiq Tağızadə
183. Qaynana. (1978) Rejissor: Hüseyn Seyidzadə
184. Od içində. (1978) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
185. Babək. (1979) Rejissor: Eldar Quliyev
186. Bir az da bahar bayramı. (1979) Rejissor: Nazim Abbasov
187. Bizi bağışlayın. (1979) Rejissor: Arif Babayev
188. Diplom işi. (1979) Rejissor: Cahangir Mehdiyev
189. Dvorjakın melodiyası. (1979) Rejissor: Nazim Abbasov
190. İstintaq. (1979) Rejissor: Rasim Ocaqov
191. Qəribə adam. (1979) Rejissor: Əjdər İbrahimov
192. Mən mahnı bəstələyirəm. (1979) Rejissor: Tofiq İsmayılov
193. Pərilərə inanmayın. (1979) Rejissor: Yuri Varnovski
194. Yarımçıq qalmış mahnı. (1979) Rejissor: Maqsud İbrahimbəyov
195. Anın quruluşu. (1980) Rejissor: Rasim İsmayılov
196. Anlamaq istəyirəm. Rejissor: Oqtay Mirqasımov
197. Gözlə məni. (1980) Rejissor: Kamil Rüstəmbəyov
198. Qızıl uçurum. (1980) Rejissor: Fikrət Əliyev
199. Onun bəlalı sevgisi. (1980) Rejossor: Ziyafət Abbasov
200. Təkcə adanı özünlə apara bilməzsən. (1980) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
201. Vah!.. (1980) Rejissor: Cahangir Mehdiyev
202. Yol əhvalatı. (1980) Rejissor: Teymur Bəkirzadə
203. Babamızın babasının babası. (1981) Rejissor: Tofiq Tağızadə
204. Bağlı qapı. (1981) Rejissor: Rasim Ocaqov
205. Birisigün gecəyarısı. (1981) Rejissor: Arif Babayev
206. Əlavə iz. (1981) Rejissor: Nicat Bəkirzadə
207. Qorxma mən səninləyəm. (1981) Rejissor: Yuli Qusman
208. Nəğməkar torpaq. (1981) Rejissor: Ruslan Şahmalıyev
209. Üzeyir ömrü. (1981) Rejissor: Anar
210. Belə lazımdır. (1982) Rejissor: Vaqif Mustafayev
211. Əzablı yollar. (1982) Rejissor: Tofiq İsmayılov
212. Gümüşü furqon. (1982) Rejissor: Oqtay Mirqasımov
213. İşgüzar səfər. (1982) Rejissor: Rasim İsmayılov
214. Qaladan tapılmış mücrü. (1982) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
215. Qocalar, qocalar… (1982) Rejissor: Elxan Qasımov, Yefim Abramov
216. Marş. (1982) Rejissor: Cəmil Quliyev
217. Nizami. (1982) Rejissor: Eldar Quliyev
218. Polad Bülbüloğlunun mahnıları. (1982) Rejissor: Tofiq Mirzəyev
219. Yeddi gözəl. (1982) Rejissor: Feliks Slidovker
220. Gəmi saatının sirri. (1983) Rejissor: Rüfət Şabanov
221. Asif, Vasif, Ağasif. (1983) Rejissor: Rasim İsmayılov
222. İlıq dənizində buz parçası. (1983) Rejissor: Yuli Qusman
223. Balıq günü. (1983) Rejissor: Cəmil Quliyev
224. Evlənmək istəyirəm. (1983) Rejissor: Cahangir Mehdiyev
225. Musiqi müəllimi. (1983) Rejissor: Tofiq İsmayılov
226. Ötən ilin son gecəsi. (1983) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
227. Park. (1983) Rejissor: Rasim Ocaqov
228. Yeni evlənənlər. (1983) Rejissor: Nicat Feyzullayev
229. Avqust gələndə. (1984) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
230. Gümüşgöl əfsanəsi. (1984) Rejissor: Eldar Quliyev
231. Köhnə bərə. (1984) Rejissor: Elxan Qasımov
232. Musiqili xaş. (1984) Rejissor: Vaqif Mustafayev
233. Qara gölün cəngavərləri. (1984) Rejissor: Ənvər Əbluc
234. Qoca palıdın nağılı. (1984) Rejissor: Fikrət Əliyev, Hüseyn Mehdiyev
235. Tənha narın nağılı. (1984) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
236. Atları yəhərləyin. (Qaçaq Nəbi, Qanlı zəmi) (1985) Rejissor: Əbdül Mahmudov, Həsən Turabov
237. Bağ mövsümü. (1985) Rejissor: Tofiq Tağızadə
238. Bayramda yağış. (1985) Rejissor: Cəmil Quliyev
239. Bəyin oğurlanması. (1985) Rejissor: Ceyhun Mirzəyev, Vaqif Mustafayev
240. Cin mikrorayonda. (1985) Rejissor: Oqtay Mirqasımov
241. Sizi dünyalar qədər sevirdim. (1985) Rejissor: Rasim İsmayılov
242. Aşkarsızlıq şəraitində. (1986) Rejissor: Fərhad Yusifov
243. Bircəciyim. (1986) Rejissor: Ənvər Əbluc
244. Burulğan. (1986) Rejissor: Eldar Quliyev
245. Xüsusi vəziyyət. (1986) Rejissor: Tofiq İsmayılov
246. İşarəni dənizdən gözləyin. (1986) Rejissor: Ceyhun Mirzəyev
247. Qəm pəncərəsi. (1986) Rejissor: Anar
248. On yeddi yaşlı oğlan. (1986) Rejissor: Rüfət Şabanov
249. Şəhərli biçinçilər. (1986) Rejissor: Əbdül Mahmudov, Hüseyn Mehdiyev
250. Afroditanın qolları. (1987) Rejissor: Davud İmanov
251. Araqarışdıran. (1987) Rejissor: Yefim Abramov
252. İmtahan. (1987) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
253. Kişi sözü. (1987) Rejissor: Cahangir Mehdiyev
254. Kölgədə 40 dərəcə isti. (1987) Rejissor: Leyla Səfərova
255. Özgə ömür. (1987) Rejissor: Rasim Ocaqov
256. Pirverdinin xoruzu. (1987) Rejissor: Ramiz Əzizbəyli
257. Süd dişinin ağrısı. (1987) Rejissor: Hüseyn Mehdiyev
258. Sürəyya. (1987) Rejissor: Tofiq İsmayılov
259. Şeytan göz qabağında. (1987) Rejissor: Oqtay Mirqasımov
260. Yay günü, xəzan yarpaqları. (1987) Rejissor: Tofiq İsmayılov
261. Cansıxıcı əhvalat. (1988) Rejissor: Cəmil Quliyev
262. Fatimə. (1988) Rejissor: Dedo Matekoso
263. Gənc qadının kişisi. (1988) Rejissor: Cahangir Mehdiyev
264. Meyl. (1988) Rejissor: Samir Xabşi
265. Murad-Sad. (Мурад-Сад) (1988) Rejissor: Oleq Səfərəliyev
266. Yaramaz. (1988) Rejissor: Vaqif Mustafayev
267. Yaşa, qızıl balıq. (1988) Rejissor: Nicat Feyzullayev
268. Alman klinikasına şəxsi səfər. (1988) Rejissor: Rasim İsmayılov
269. Bir nəfər hamıya görə. (1989) Rejissor: Murad İbrahimbəyov
270. Boş yer. (1989) Rejissor: Cahangir Şahmuradov
271. Dairə. (1989) Rejissor: Ziya Şıxlınski
272. Dəvətnamə. (1989) Rejissor: Aydın Dadaşov
273. Doğma sahillər. (1989) Rejissor: Əbdül Mahmudov
274. Əlaqə. (1989) Rejissor: Cahangir Zeynallı
275. Həmyerli. (1989) Rejissor: Valeri Kərimov
276. Hücum. (1989) Rejissor: Rövşən Almuradlı
277. Lətifə. (1989) Rejissor: Nizami Musayev, Yefim Abramov
278. Ölsəm… bağışla. (1989) Rejissor: Rasim Ocaqov
279. Sahilsiz gecə. (1989) Rejissor: Şahmar Ələkbərov
280. Şerəli və Aybərçin. (1989) Rejissor: Hacımurad İbrahimov
281. Təxribat. (1989) Rejissor: Eldar Quliyev
282. Bəxtəvər. (1990) Rejissor: Ömür Nağıyev
283. Gecə qatarında qətl. (1990) Rejissor: Əbdül Mahmudov
284. Girişmə, öldürər. (1990) Rejissor: Cahangir Mehdiyev
285. Güzgü. (1990) Rejissor: Mehriban Ələkbərzadə
286. Qətl günü. (1990) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
287. Şahid qız. (1990) Rejissor: Hüseyn Mehdiyev
288. Yapon və yaponiyalı. (1990) Rejissor: Sergey Ratnikov
289. Zirzəmi. (1990) Rejissor: Davud İmanov
290. Tələ. (1990) Rejissor: Rasim İsmayılov
291. Divar. (1991) Rejissor: Ramiz Məlikov
292. Qətldən yeddi gün sonra. (1991) Rejissor: Rasim Ocaqov
293. Qəzəlxan. (1991) Rejissor: Şahmar Ələkbərov
294. Qisas. (1991) Rejissor: Yusif Əlizadə
295. Müqəddəs oda yanaram. (1991) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
296. Nakəs. (1991) Rejissor: Vaqif Mustafayev
297. Pəncərə. (1991) Rejissor: Ənvər Əbluc
298. Sonuncu məhəbbət. (1991) Rejissor: Cəmil Quliyev
299. Bəxt üzüyü. (1991) Rejissor: Ramiz Əzizbəyli
300. Etiraf. (1992) Rejissor: Şamil Əliyev
301. Kənar adamlar. (1992) Rejissor: Fərid Hümbətov
302. Lal. (1992) Rejissor: Bəhram Osmanov
303. Müqəddəs torpaq. (1992) Rejissor: Şahin Sina
304. O dünyadan salam. (1992) Rejissor: Tofiq Tağızadə
305. Təbəssüm. (1992) Rejissor: Şahirə Kərimova
306. 777 №-li iş. (1992) Rejissor: Ceyhun Mirzəyev
307. Adəmin yaranması. (1993) Rejissor: Yuri Pavlov
308. Fəryad. (1993) Rejissor: Ceyhun Mirzəyev
309. Haray. (1993) Rejissor: Oruc Qurbanov
310. Qırmızı qatar. (1993) Rejissor: Hafiz Fətullayev
311. Mənim Ağ şəhərim. (1993) Rejissor: Mərahim Fərzəlibəyov.
312. Təhminə. (1993) Rejissor: Rasim Ocaqov
313. Hökm. (1994) Rejissor: Xəyyam Aslan, Nadir Muqbilov
314. Köpək. (1994) Rejissor: Tofiq Tağızadə
315. Qara Volqa. (1994) Rejissor: Elşən Məmmədov
316. Həm ziyarət, həm ticarət. (1995) Rejissor: Rasim Ocaqov
317. Ağ atlı oğlan. (1995) Rejissor: Ənvər Əbluc
318. Ümid. (1995) Rejissor: Gülbəniz Əzimzadə
319. Yarasa. (1995) Rejissor: Ayaz Salayev
320. Yük. (1995) Rejissor: Rövşən Almuradlı
321. Dağıdılmış körpü. (1996) Rejissor: Rafiq Puyya
322. Özgə vaxt. (1996) Rejissor: Hüseyn Mehdiyev
323. Son döyüş. (1996) Rejissor: Xəyyam Aslan
324. Hər şey yaxşılığa doğru. (1997) Rejissor: Vaqif Mustafayev
325. Ləqəbi İKA. (1997) Rejissor: Teymur Bəkirzadə
326. Ailə. (1998) Rejissor: Rüstəm İbrahimbəyov, Ramiz Həsənoğlu
327. Otel otağı. (1998) Rejissor: Rasim Ocaqov
328. Sarı gəlin. (1998) Rejissor: Yavər Rzayev
329. Vahimə. (1998) Rejissor: Rüfət Əsədov
330. Nə gözəldir bu dünya. (1999) Rejissor: Eldar Quliyev
331. Təsadüfi görüş. (1999) Rejissor: Şamil Əliyev
332. Adi əhvalatlar (2000) Rejissor: Murad İbrahimbəyov
333. Sifarişçi. (2000) Rejissor: Elnur Mehdiyev
334. Yuxu. (2001) Rejissor: Fikrət Əliyev
335. Güllələnmə təxirə salınır… (2002) Rejissor: Ələkbər Muradov
336. Hacı Qara. (2002) Rejissor: Cahangir Mehdiyev
337. Odla qol-boyun. (2002) Rejissor: Mirbala Səlimov
338. Ovsunçu. (2002) Rejissor: Oqtay Mirqasımov
339. Məkanın melodiyası. (2004) Rejissor: Hüseyn Mehdiyev
340. Küçələrə su səpmişəm. (2004) Rejissor: Nicat Feyzullayev
341. Arxada qalmış gələcək. (2004) Rejissor: Rüfət Əsədov
342. Girov. (2005) Rejissor: Eldar Quliyev
343. Lal çinar. (2005) Rejissor: Vasif Məmmədzadə
344. Yalan. (2005) Rejissor: Ramiz Əzizbəyli
345. Məhkumlar. (2006) Rejissor: Mehriban Ələkbərzadə
346. Biz qayıdacağıq.  (2007) Rejissor: Elxan Qasımov
347. 40-cı qapı.  (2008) Rejissor: Elçin Musaoğlu
348. Anlama.  (2008) Rejissor: Murad Muradov
349. Qala.  (2008) Rejissor: Şamil Nəcəfzadə
350. 2.  (2009) Rejissor: Hacı Həsənov
351. Arxası qibləyə.  (2009) Rejissor: Asif Rüstəmov
352. Bir addım.  (2009) Rejissor: Fariz Əhmədov, Nərgiz Bağırzadə
353. Cavad xan.  (2009) Rejissor: Rövşən Almuradlı
354. 220 №-li otaq​.  (2010) Rejissor: Ruslan Hüseyni
355. Adam​.  (2010) Rejissor: Şamil Mahmudbəyov
356. Kuklalar.  (2010) Rejissor: Çingiz Rəsulzadə
357. Sahə​.  (2010) Rejissor: İlqar Safat
358. Aktrisa.  (2011) Rejissor: Rövşən İsax
359. Baharın sorağında​.  (2011) Rejissor: Musa Eyyubov
360. Buta​.  (2011) Rejissor: İlqar Nəcəf
361. İlahi məxluq​.  (2011) Rejissor: Yavər Rzayev
362. Tərsinə çevrilən dünya.  (2011) Rejissor: Ənvər Əbluc
363. Vəkil hanı?  (2011) Rejissor: Ülviyyə Könül
364. Ağ qan.  (2012) Rejissor: Xəyyam Abdullayev, Elməddin Əliyev
365. Çölçü.  (2012) Rejissor: Şamil Əliyev
366. Dolu.  (2012) Rejissor: Elxan Cəfərov
367. Mayak.  (2012) Rejissor: Fariz Əhmədov
368. Sübhün səfiri.  (2012) Rejissor: Ramiz Həsənoğlu
369. 9×9.  (2013) Rejissor: Radmila Gordic
370. Ağ-qara gecələr.  (2013) Rejissor: Ayaz Salayev
371. Almanax.  (2013) Rejissor: Eltun Baxışzadə
372. Ana üçün ağla.  (2013) Rejissor: Emil Quliyev
373. Dərvişin qeydləri.  (2013) Rejissor: Eldar Quliyev
374. Qorxma, mən səninləyəm!1919  (2013) Rejissor: Yuli Qusman
375. Mahmud və Məryəm.  (2013) Rejissor: Mehmet Ada Öztekin
376. 72. (2014) Rejissor: Səmimi Fərhad
377. Axınla aşağı. (2014) Rejissor: Asif Rüstəmov
378. Axırıncı dayanacaq. (2014) Rejissor: Fikrət Əliyev
379. Qisas almadan ölmə. Keçmişdən məktublar. (2014) Rejissor: Oqtay Mirqasımov
380. Mən evə qayıdıram. (2014) Rejissor: Samir Kərimoğlu
381. Nabat. (2014) Rejissor: Elçin Musaoğlu
382. Bakı, mən səni sevirəm.  (2015, kinoalmanax) “Aziya” – Yavər Rzayev, “Görüş” – Nərgiz Bağırzadə, “Rəssam” – Samir Kərimoğlu, “Həyət” – Nadir Maçanov, “Bəhram Gur” – Andrey Razenkov, “Lotereya bileti” – Aleksander Fodor, “Xəzər Atlantidası” – İlqar Safat, “Sevgi haqqında” – Andre Badalo, “Aysel” – Aleksey Qolubev və “Təsadüf” – Yeqor Mixalkov-Konçalovski
383. Bakı gecələri.  (2015, kinoalmanax) “Yeraltı keçid” – Xədicə Qarayeva, “Buludlar” – Kəmalə Zəki, “İşıq yolu” – Cabir Əlioğlu, “Beş dəqiqə” – Rövşən Ağayev, “Skripkaçı” – Gündüz Yaşar
384. Əli və Nino. (2015) Rejissor: Asif Kapadia
385. 4.1 Şəhər motivləri. (2015, kinoalmanax) “Qonşu qadın” – Anar Abbasov, “Kədərim” – Rüfət Həsənov, “Yuxarıda və aşağıda” – Teymur İsmayılov, “Dmitrov küçəsi 86” – Cəfər Axundzadə, “Zabit şərəfi” – Vüqar İslamzadə
386. Qatil. (2015) Rejissor: Çingiz Həsənov
387. Yarımçıq xatirələr. (2015) Rejissor: Elxan Cəfərov
388. 40-cı paraleldə. (2016, kinoalmanax) “Postskriptum” – Emin Mirabdullayev, “Onun atası” – Zamin Məmmədov, “Hədiyyə” – Emin Əfəndiyev və “Qara bağ” – Amil Məmiyev.
389. Xeyirlə Şərin rəqsi. (2016) Rejissor: Yavər Rzayev
390. Xüsusi təyinatlı İbad. (2016) Rejissor: Natiq Novruzov

Erməni siyasi aktivist Ərdəşir Avanesiyanın “Xatirələr” kitabından bir parça:

Cevirən: G. Cavanşir

Təbrizdəki kommunistlər arasında önəmli bir ixtilaf var idi. Biz Azərbaycanda türkcə yazışma və danışma tərəfdarıydıq. Lakin Təbrizin önəmli kommunist aydınları buna qarşı çıxırdılar. Mən sovetlərdə təhsil aldığım üçün Lenin’in milli məsələ ilə bağlı görüşlərini anlamış və millətlərin öz ana dillərində təhsil almalarından yanaydım. Sərtibzadə (təbrizli) qrupu milli məsləyə qarşıydılar. Bu üzdən toplantılarda farsca danışırdılar.

Onların tərtib etdikləri toplantılara oxumuş adamlar qatıldığından hər kəs farscanı anlayırdı. Lakin ümumxalq fars dilini anlamırdı. Mən onlara “Azərbaycan xalqı türk dilində danışır və farsca anlamır. Ayrıca, öz ana dillərində yazıb oxumaq və danışmaq onların haqqıdır. Ən önəmlisi isə biz sadə xalqla irtibata girmək istəyiriksə onların öz dilində danışmalıyıq” deyirdim. Lakin mənim və mənim kimi düşünənlərin fikrini qarşı tərəf qəbul etməyərək farsca danışmaqdan yanaydılar. Bu mövzuda da anlaşa bilmədik. Məsələn mənim ən yaxın arxadaşım olan Əli Əmirxizi “Avanesiyan, mən özüm azərbaycanlıyam, ancaq öz ana dilimdə danışa və yaza bilmirəm, mən farsca yazıb-danışmağa alışmışam” deyirdi. O, mənim “türklərin öz dillərində yazıb oxuması gərəkdiyi” fikrimə qarşı çıxmasa da, lakin türkcə yazıb oxuya bilmirdi.

Bu haqda onunla çox mübahisə edərək ona “Azərbaycan xalqının öz ana dilində yazıb oxuması onun təbii haqqıdır, ayrıca, biz bu xalqın ana dili ilə onlarla ilişki qura bilərik, başqa bir alternativimiz yox ki. Sən mənimlə türkcə danışa bilirsənsə, niyə öz xalqınla da türkcə danışmayasan ki? Sən öz oğuşunda (ailəndə) türkcə danışmırsanmı?” deyə sorurdum. Çətinliklə də olsa, onu Təbrizdəki mitinqlərdə türkcə danışmağa razı etdim. Beləcə Əli Əmirxizi Təbrizdəki nimayişlərdə yavaş-yavaş türkcə danəşmağa başladı. Daha sonra bəyaniyələri də türkcə yazdı. Əli Əmirxizi şair və ədib idi, lakin bütün əsərlərini farsca yazırdı. Bu üzdən türkcə yazmaq və bəyan etmək onun üçün çətin iş idi. Özəlliklə farsca yazdıqları yazılarının daha tutarlı və güclü olması üzündən farscaya daha çox meyl göstərirdi. Bu şəkildə Azərbaycanda fəaliyyətlərimizdə zəhmətkeş əhali ilə irtibatımızda türkcə dışında başqa dil qullanmadıq. Sovetlərdə təhsil alanlar türkcənin qullanımına qarşı çıxmır, tam tərsinə türk dilinin rəsmiləşməsindən yanaydılar.

Ərdəşir Avanesiyan, “Xatirələr”,birinci nəşr, s. 122-123, Almaniya-1990.

“Baharın on yeddi anı” filmində Ştirlis obrazını yaratmaqla, keçmiş SSRİ-də məşhur olan rus aktyoru Tixonov:
“Bağ evimdə istirahət edərkən, ürəyimlə bağlı özümü pis hiss etməyə başladım. Çox gec idi, yanımda isə həkim yox. Düzdür, yaxınlıqda bir hərbi hospital var idi. Ona görə doğmalarım məni ora aparmalı oldular.
Qəbul şöbəsində həkim anket doldurmağa başlayır:
-Soyadı, adı, atasının adı?
-Tixonov Vyaçeslav Vasilyeviç -deyə cavab verirəm.
-Hərbi rütbə? -deyə həkim məndən soruşur.
-Standartenfürer -deyə cavab verirəm.
Həkim başını qaldırdı, mənə baxdı:
-Oh, bağışlayın, tanımadım …”
—
Almaniyada çəkilişlər zamanı az qala Vyaçeslav Tixonovu həbs edirmişlər. Aktyor qaldığı mehmanxanadan çəkiliş meydançasına piyada getməyə qərar verib, həm də SS-in ştandartenfüreri mundirində. Berlinlilər dərhal onu əhatəyə alıb, tutublar. Polisə təhvil verməmiş, çəkiliş qrupu özlərini çatdırıb, aktyoru onların əlindən ala biliblər.

Qalan çəkilişlər SSRİ-də çəkilib. Riqada, Tbilisidə, Borjomidə, Moskva ətrafında. Yazda isə bəzi çəkilişlər ancaq Qorki adına kinostudiyada olub.

Filmin bir yerində Tixonov kibrit çöplərindən heyvan fiqurları düzəldir. Həmin kadrda fiqurları düzəldən qol filmin rəssamı Feliks Rostotskinin qoludur. Tixonovun həmin qolunda “Slava” yazılmış döymə vardı, onu ört-basdır etmək heç cür mümkün olmayıb.

Daha bir epizodda SS-çilərin uşağa işgəncə verdiyi səhnədə bir, yaxud iki yox, çox sayda uşaqlar çəkilib. Yaxınlıqdakı uşaq evindən gətirilmiş uşaqları hər kadrdan sonra dəyişirmişlər ki, uşaq aclığa, susuzluğa, yuxusuzluğa dözə bilməz.

Tamaşaçının yadında olar, uşaq açıq pəncərənin qarşısında soyundurulur, guya soyuğun qabağında. Əslində isə çəkiliş studiyada aparılırdı və qətiyyən soyuq gələn yer qoyulmamışdı. Uşaqlara o qədər xoş olurmuş ki, hətta kameraya gülümsəyirmişlər. Axırda səs operatoru Uşaq evinə gedib ki, ağlayan uşaq səsi yazdırıb gətirsin.

Mahnıları ifa etmək üçün o vaxt çox məşhur olan Müslüm Maqomayev dəvət edilib, oxuyub, amma rejissor xanım Müslümə necə oxumaq lazım olduğunu izah etməyə çalışanda müğənni təkrar oxumaqdan imtina edib: “Mənə kimsə necə oxumağı diktə edə bilməz”. Sonradan Valeriy Obodzinskiy də oxuyub, Valentina Tolkunova da. Kobzon 16-cı ifaçı olub. Rejissordan incik düşsə də onun dedikləri ilə razılaşıb. Titrlərdə isə adı yoxdur, çünki titrlər səs təsdiq edilməzdən əvvəl yazılmışdı.

Filmin premyerası 1973-cü ilin avqustunda olub. Filmin efirə getdiyi müddətdə, o vaxt milislərin müşahidəsinə görə, ölkədə cinayətkarlığın say azalıb. Həmin vaxt Moskva küçələrində tam sakitlik hökm sürürmüş. Hamı evdə televizor qarşısında “Baharın on yeddi anı”nı izləyirmiş.

Hətta film Macarıstan televiziyasında nümayiş olunanda SSRİ vətəndaşı gömrükdən keçərkən sərhədçidən soruşub ki, sizin vətəndaşlar Avstriyaya qaçmağa can atmırlar? Sərhədçi – hal-hazırda yox, çünki televiziyada sizin “Baharın on yeddi anı” filmi gedir –deyə gülümsəyərək cavab verib.

İkinci seriyadan sonra “Mosfilm”ə, televiziyaya aramsız zənglər və məktublar gəlməyə başlayıb. Bir qadın təşəkkür edirmiş ki, əri bu filmə baxmaq xətrinə evdən çıxmır və içkini tərgitməyə başlayıb. Tatyana Lioznova özü filmə baxa bilmirmiş, çəkiliş vaxtı elə haldan düşübmüş ki, özündə güc tapıb işinə baxa bilməyib. Ancaq pəncərədən müşahidə edirmiş ki, bütün mənzillərdə həmin vaxt kinoya baxırlar.

SSRİ-də gəzən əfsanəyə görə, Leonid Brejnev köməkçilərinə tapşırıb ki, təcili Ştirlisi tapıb, mükafatlandırmaq lazımdır. Andropov cavab verib ki, elə adam yoxdur, bu, uydurulmuş obrazdır. “Təəssüf” – deyə Brejnev cavab verib.

Həmin gün Brejnev aktrisa Yekaterina Qradovanın evinə zəng edib ki, ona təşəkkür etsin. Aktrisa kiminsə onunla zarafat etdiyini zənn edərək, dəstəyi hirslə asıb. İkinci dəfə zəng vuran köməkçi onu inandıra bilib ki, onunla həqiqətən Leonid İliçin özü danışacaq.